Kanada Vatandaşlık ve Göçmenlik Bakanı Jason Kenney sekiz ülkenin daha “güvenli” sayılarak belirlenmiş ülkeler listesi DCO’ya
(Designated Countries of Origin) eklendiğini belirtti.
Kanada’nın yeni iltica sistemi 15 Aralık 2012’den itibaren yürürlüğe girmiş
ve Kanada Göçmenlik Bakanlığı, CIC tarafından dünyada demokratik olarak bilinen
ve güvenli olarak sayılan ülkeler listesi (DCO) oluşturulmuştu. DCO listesinde
bulunan ülkeler vatandaşlarının insan haklarını gözeten, sivil girişimin önünü
açan ve ihtiyacı olanlara devlet koruması sağlayan ülkeler olduğuna inanılıyor.
İşte bu güvenli ve demokratik ülkelerden gelen insanların siyasi sığınma
taleplerinin daha hızlı görülmesi ve tabiri caizse bu taleplerin “asılsız
siyasi sığınma talepleri” olarak ele alınması yeni iltica sisteminin getirdiği
yeniliklerden.
DCO’ya eklenen diğer sekiz ülke şunlarda oluşuyor:
Meksika, İsrail (Gazze Şeridi ve Batı Şeria hariç), Japonya, Norveç, İzlanda,
Yeni Zelanda, Avustralya ve İsviçre.
Bu sekiz ülke ile birlikte 15 Şubat 2013’ten itibaren AB ülkelerinin, Hırvatistan
ve ABD’nin çoğunlugunu oluşturduğu toplamda 35 ülke DCO listesinde olacak.
Yeni iltica sisteminde artık DCO listesinde bulunan ülkelerden gelen kişiler
siyasi sığınma talebinde bulunduğunda Göçmenlik ve İltica Kurulu (IRB) tarafından
bağımsız olarak yapılan iltica duruşmalarında siyasi sığınma talepleri 30-45 gün
içinde değerlendirilecek. Öte yandan DCO listesinden olmayan ülkelerden gelen
siyasi sığınmacıların duruşması ise 60 gün içinde yapılacak.
DCO listesindeki bir ülkeden gelipte siyasi sığınma davalarını kaybedenler
almış oldukları negatif karar için yeni oluşturulmuş Mülteci Temyiz Şubesi,
RAD’a (Refugee Appeal Division) temyiz başvurusu yapamayacaklarken sadede Federal
Mahkeme’de temyiz başvurusu yapabilecekler.
Bir ülkenin CIC açısından güvenli sayılabilmesi için o ülkeden Kanada’ya
gelen yıllık mülteci sayısına ve kayıtlara bakılıyor. Son üç yıl içinde her 12
aylık sürede 30 ve daha fazla mülteci dosyası verileri kullanılıyor. Eğer bir ülkeden
gelen siyasi sığınma başvurularının en az yüzde 60’ı dosya sahibi tarafından geri çekilmişse veya dosya terkedilmişse ya da yine
bir ülkeden gelen basvuruların en az yüzde 75’inin siyasi sığınma talebi başvurusu
geri çekilmişse, dosya sahibi tarafından terkedilmişse ya da IRB tarafından
siyasi sığınma talebi reddedilmişse o ülke “güvenli” ülke olarak sayılıyor ve DCO
listesinde yer alıyor.
Eğer bir ülkeden düşük sayıda siyasi sığınmacı talebi gelmişse o zaman o ülke
hakkında objektif değerlendirme yapılıyor. O ülkenin bağımsız adalet sisteminin
varlığına, ülkede temel demokratik hak ve özgürlüklerin gözetilmesine ve sivil
toplum örgütlerinin varlığına göre ülke değerlendiriliyor.
Bir çok gelişmiş ülke artık iltica taleplerini hızlı bir süreçte cevaplandırıyor.
Kanada eskiden beri siyasi sığınma taleplerini mültecilerin avantajına uzun sürede
cevaplandırıyordu. Siyasi sığınmacılara bir çok temyiz hakkıda vererek dünyada
mültecilere sağalanan haklar bakımından örnek teşkil ediyordu. Bu gelenek yok
oluyor artık.
AB ülkeleri hızlandırılmış iltica
sistemine sahip. Kanada’da artık dünyada diğer ülkelerde olduğu gibi hızlandırılmış
iltica sistemine sahip olacak.
Davalarını kaybetmiş ve temyiz yolu kalmayan siyasi sığınmacılar ülkeden
hemen sınırdışı edilecekler.
Kanada Göçmenlik Bakanlığı’nın “güvenli” saydığı ülkeden gelen iltica başvurularını
sadece ülke bazında ele alarak siyasi sığınmacı talebini de “asılsız iltica
talebi” kapsamında değerlendirmek DCO listesindeki ülkelerden gelen mültecilere
karşı büyük bir önyargının oluşmasına ve iltica sahibi kişinin davasına tam ve
adil olarak değinilemeyeceği korkusuna sebep oluyor.
Korku yersiz de değil hani.
Murat Kandemir, Member of ICCRC, 17 Şubat 2013
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder